Temat tygodnia

“Elitarność” modeli

Przestrzegaliśmy przed tego typu scenariuszami rozwoju AI, nie spodziewaliśmy się jednak aż tak krótkiej perspektywy czasowej. Nawet jeśli to chwyt marketingowy to jednak to nadal bardzo realny i specyficznie niebezpieczny scenariusz, na który należy nie tylko oczekiwać ale odpowiednio wcześniej się zabezpieczyć i przygotować.

• Koniec ery publicznie dostępnego AI. Nowy model od Anthropic “zbyt niebezpieczny” dla użytkowników spoza “elity” (Business Insider)

Podcast nauka.news

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Nauka i badania

To ważne, by nauka w swej “doskonałości” oddzielała się od treści populistycznych i dezinformacyjnych ale jednocześnie, by nie zamykała się na doskonalenie jakości przekazu, jego dopasowanie do odbiorcy i profesjonalną popularyzację.

• Rektor UJ: naukowcy wypowiadają się nie w oparciu o intuicję czy spekulacje, ale o badania (Nauka w Polsce)

Warunki naukowe

To niezmiernie i niezmiennie ważne, by wyniki badań były powtarzalne / odtwarzalne / replikowane. Chyba, że obalone lub zmienione zostaną dotychczasowe paradygmaty a nauka stanie się… kwantowa.

• Ponowna analiza danych naukowych może przynieść zupełnie inne wyniki (Nauka w Polsce)

Liczba tygodnia: +30%

O tyle wzrosło tempo topnienia lodowców w ostatnich latach.

Zmiana klimatu przyspiesza szybciej, niż przewidywano.

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Dłuższe życie?

Regeneracja i pełne wygojenie zamiast blizn? Odrastające i regenerujące się utracone członki ciała? Science fiction czy może jednak bardziej future science? Naukowcy zrobili pierwszy krok ku pełnej regeneracji a może i dłuższemu życiu.

• Naukowcy sprawdzają, czy można obudzić uśpioną zdolność do regeneracji tkanek u ssaków (Pulsar)

Psyjaciele

Od “małżeństwa z rozsądku” po wybitnie specyficzną relację - tak można podsumować ewolucję na linii człowiek - pies. Najlepiej rozumieją to ci, którzy mają w domu psa lub po prostu dbają o franciszkańskich braci mniejszych.

• Przyjaźń człowieka z psem trwa znacznie dłużej, niż sądzono (RMF24)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Nierówności na talerzu

Jak się okazuje, talerz od epok był wyznacznikiem społecznego statusu i efektem najróżniejszych podziałów i nierówności w społecznościach. Badania pokazują ewidentnie, kto i jaki miał dostęp do jakiego, wartościowego jedzenia.

• Kto jadł mięso, a kto rośliny? Izotopy zdradzają prawdę o menu sprzed tysiącleci (National Geographic)

Legendy miejskie

Badania archeologiczne potrafią potwierdzić historie i pokazać, że legendy miejskie nie są tylko legendami. Przekaz ustny ma swoje słabości ale czasem pozostaje jedynym kanałem komunikacji i utrwalenia często nieciekawej rzeczywistości.

• Wykopaliska w Będzinie potwierdziły wieloletnie legendy. Tunele nie były jedynie wymysłem (Focus)

Pseudonauka tygodnia

„Szybkie rozwiązania klimatyczne”.

Proste odpowiedzi na złożone problemy środowiskowe brzmią atrakcyjnie, ale rzadko działają. Im bardziej rozwiązanie wydaje się łatwe, tym większa szansa, że jest uproszczeniem.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Podbój kosmosu

Jak się podkreśla, sukces obecnej misji będzie miał realne przełożenie na kolejny etap, którym jest również załogowa misja ale już z elementem lądowania na Księżycu. Ten krok jest zaś warunkiem kolejnego etapu i lądowania już znacznie dalej…

• Polka pracująca przy misji Artemis II: to już zdecydowany sukces (Polskie Radio 24)

Niezależność i alternatywa

Przewartościowanie globalnych, geopolitycznych relacji realnie przekłada się na aktywność i przyspieszenie na różnych polach rozwoju. Powinniśmy kibicować i systemowi europejskiej nawigacji i ogólnie Europejskiej Agencji Kosmicznej.

• Europa stawia na Galileo. Pierwsze takie satelity w historii (Polskie Radio 24)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Niebezpieczne platformy

Kolejne kontrowersje dot. rozwiązań opartych o modele i asystentów AI. Tutaj nakładają się zagrożenia i ryzyka dot. nie tylko złych, niebezpiecznych warunków pracy ale i bezpieczeństwa narodowego czy wręcz i demokracji.

• Ekspert: AI może stworzyć globalną grupę ludzi pracujących w złych warunkach, bez kontroli (PAP)

Priorytety

Model biznesowy przedsięwzięcia będzie brutalnie zyskiwał jeszcze wyższy priorytet nad interesem jednostki. Fundamentalne pytanie jednak brzmi, czy to AI jest winne całej sytuacji czy człowiek, który je konkretnie projektuje i zadaniuje?

• Ekspertka: proces pogarszania się usług internetowych jest świadomie planowany przez bigtechy (PAP)

Pytanie do czytelnika

Czy większym problemem jest brak wiedzy… czy to, że ignorujemy jej konsekwencje?

Porozmawiajmy!

Pracujesz nad tematem związanym z bezpieczeństwem, technologią, informacją albo podejmowaniem decyzji w niepewności — i czujesz, że coś jest trudne do uchwycenia — możesz do mnie napisać.

Często jedna dobra rozmowa pozwala zobaczyć więcej.

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Nasze projekty

Podcast i newsletter nauka.news

Mikronauka

MetaLaboratorium Weterana

Na celowniku

Subskrybuj, słuchaj i czytaj

Podcast i newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio pod adresem www.nauka.news.

Jeszcze kilka lat temu odkrycie nowej planety poza Układem Słonecznym było wydarzeniem wymagającym lat pracy, analizy danych i zaangażowania zespołów naukowców.
Dziś ten proces zaczyna przyspieszać — i coraz częściej stoi za tym nie człowiek, a algorytm.

Algorytmy potrafią przetwarzać ogromne ilości danych z teleskopów kosmicznych, takich jak TESS czy Kepler, wychwytując sygnały, które wcześniej mogły umknąć ludzkiej uwadze. To właśnie dzięki nim naukowcy są w stanie szybciej identyfikować potencjalne egzoplanety i lepiej rozumieć ich charakterystykę.

Ale to nie jest tylko kwestia technologii. To zmiana sposobu, w jaki powstaje wiedza — i tego, czym właściwie staje się dziś nauka.
Czy wchodzimy w etap, w którym odkrycia będą w coraz większym stopniu wynikiem współpracy człowieka i maszyny?

I co to oznacza dla nas — jako obserwatorów Wszechświata?

W tym odcinku:

• jak naprawdę wykrywa się egzoplanety

• gdzie AI zaczyna widzieć więcej niż człowiek

• co to zmienia w tempie odkryć

• i dlaczego to może być dopiero początek nowego etapu nauki

Źródła i kontekst (wybrane):

W przygotowaniu tego odcinka korzystaliśmy z oficjalnych danych misji NASA TESS oraz najnowszych publikacji z The Astrophysical Journal, dotyczących wykorzystania sieci neuronowych w analizie sygnałów z głębokiego kosmosu.

Kluczowe publikacje i badania naukowe:

• The Astrophysical Journal Supplement Series — „The TESS Objects of Interest Catalog”

• Nature Astronomy

• MIT News / Kavli Institute

Misje kosmiczne i instytucje:

• NASA TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite)

• NASA Exoplanet Archive

• Hubble Space Telescope Archive

Literatura popularnonaukowa i analizy:

• Scientific American — cykl „How AI Is Revolutionizing Astronomy”

• Space.com & Universe Today

Podcast i newsletter nauka.news

Porozmawiajmy!

Pracujesz nad tematem związanym z bezpieczeństwem, technologią, informacją albo podejmowaniem decyzji w niepewności — i czujesz, że coś jest trudne do uchwycenia — możesz do mnie napisać.

Często jedna dobra rozmowa pozwala zobaczyć więcej.

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Nasze projekty

Podcast i newsletter nauka.news

Mikronauka

MetaLaboratorium Weterana

Subskrybuj, słuchaj i czytaj

Podcast i newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio pod adresem www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Umiędzynarodowienie

Brzmi jak oczywisty kierunek rozwoju, ale niesie też pytanie o cenę tej zmiany. Im bardziej system otwiera się na globalną konkurencję, tym mocniej widać, że stawką nie jest tylko prestiż, ale także sposób definiowania jakości badań. Warto pytać, czy wzrost standardów będzie szedł w parze ze wzrostem samodzielności.

• Prof. Szeptycki: w efekcie umiędzynarodowienia polskiej nauki wzrośnie jakość kształcenia i badań (Nauka w Polsce)

Cierpliwość

Najciekawsze odkrycia często nie polegają na stworzeniu czegoś nowego, lecz na uchwyceniu tego, co długo pozostawało poza zasięgiem narzędzi. W takich momentach nauka pokazuje, że cierpliwość bywa równie ważna jak przełom. A gdy po dekadach wreszcie coś „widać”, zmienia się nie tylko wiedza, ale i mapa pytań.

• 70 lat czekania i wreszcie ją mamy. Chemicy uchwycili brakującą cząstkę (Chip)

Liczba tygodnia: 140

Tyle startów orbitalnych w 2026 r. planują Chiny. To skala, która pokazuje, że kosmos staje się nie tylko laboratorium, ale i areną przyspieszenia strategicznego.

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Niewygodne zmiany

Kiedy badacze mówią, że zmiany klimatu widać gołym okiem, kończy się wygodny dystans między raportem a doświadczeniem. To już nie jest wyłącznie kwestia modeli i prognoz, ale obserwacji świata, który przestaje zachowywać się jak dawniej. Najtrudniejsze może być nie zrozumienie problemu, lecz przyzwyczajenie się do niego.

• Kierownik wyprawy polarnej: zmiany klimatu widać gołym okiem (Nauka w Polsce)

Człowiek zagrożeniem

Ekologia coraz częściej ujawnia się tam, gdzie najmniej chcielibyśmy ją zobaczyć: w śladach naszej codzienności, konsumpcji i turystyki. Problem polega na tym, że zanieczyszczenie nie musi wyglądać jak katastrofa, żeby było systemowe. Czasem wystarczy rajski krajobraz i toksyny, których nie widać.

• Nie uwierzysz, co turyści zostawiają po sobie w oceanie. Szokujące odkrycie na Bahamach (RMF24)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Prehistoryczny rozwój

Archeologia jest ciekawa nie tylko wtedy, gdy odkrywa coś spektakularnego, ale też wtedy, gdy komplikuje prostą opowieść o dawnych społeczeństwach. Nienaruszone kurhany to nie tylko znaleziska — to ślady hierarchii, ambicji i pamięci zapisanej w krajobrazie. Im więcej wiemy o dawnych wspólnotach, tym mniej wydają się prymitywne.

• Kurhany z Niemiec pozostałością po ludziach sprzed 4500 lat. W środku znajdowały się kosztowności wykonane z miedzi (Focus)

Tysiące lat

Historia bardzo często leży nie w podręcznikach, lecz pod wodą, w osadach, wrakach i porzuconych fragmentach infrastruktury. Takie odkrycia przypominają, że przeszłość nie znika — ona tylko zmienia medium. A każde nowe znalezisko przesuwa granicę między tym, co wiemy, a tym, co dotąd jedynie zakładaliśmy.

• Podwodne skarby Morza Egejskiego. Archeolodzy dokonali wielu odkryć (GeekWeek)

Pseudonauka tygodnia

„Im bardziej AI brzmi pewnie, tym bardziej jest wiarygodna”
To jeden z najbardziej niebezpiecznych skrótów myślowych ostatnich miesięcy. Płynność odpowiedzi bywa mylona z rzetelnością, a styl z prawdą. Tymczasem właśnie tam, gdzie forma jest najbardziej przekonująca, potrzeba największej ostrożności. Na ryzyko nadawania AI niezasłużonego autorytetu zwracają uwagę także najnowsze materiały o generatywnej sztucznej inteligencji.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Podróż po pół wieku

Powrót ludzi w okolice Księżyca ma znaczenie większe niż samo wydarzenie medialne. To sygnał, że eksploracja znów staje się projektem długiego trwania, a nie jednorazowym pokazem możliwości. Różnica jest zasadnicza: dziś mniej chodzi o flagę, a bardziej o trwałą obecność.

• Artemis II już w kosmosie: po 50 latach ludzie lecą ku Księżycowi i pobiją rekord (National Geographic)

Strategiczna eksploracja

Kosmos nie jest już wyłącznie przestrzenią badań, ale coraz wyraźniej także polem strategicznego przyspieszenia. Kiedy jedno państwo planuje dziesiątki nowych startów, trudno mówić tylko o nauce. To pokazuje, że przyszłość orbity będzie równie polityczna, jak technologiczna.

• Chiny przyspieszają podbój kosmosu. 140 startów orbitalnych w 2026 r. (WP Tech)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Pozory SI

Największy problem z AI nie polega na tym, że bywa niedokładna, lecz na tym, że potrafi brzmieć jak ktoś, komu odruchowo wierzymy. To zmienia reguły gry w świecie wiedzy, edukacji i mediów. W pewnym sensie nie testujemy już tylko modeli, ale także własną odporność na pozory kompetencji.

• AI brzmi jak ekspert, ale czy mówi prawdę? Naukowcy mają wątpliwości (GeekWeek)

AI operator

Wchodzimy w etap, w którym AI przestaje być dodatkiem do narzędzi, a zaczyna stawać się ich operatorem. To zmiana jakościowa, nie kosmetyczna. Pytanie nie brzmi już, czy technologia pomoże nam przeglądać sieć, ale czy z czasem nie zacznie robić tego zamiast nas.

• Przeglądarka z własnym operatorem. Opera Neon oddaje ster zewnętrznym AI (Chip)

Pytanie do czytelnika

Czy większym wyzwaniem naszych czasów jest zdobywanie wiedzy… czy odróżnianie tego, co prawdziwe, od tego, co tylko brzmi przekonująco?

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Udostępnij

Zostań z nami na stałe i subskrybuj podcast i newsletter nauka.news całkowicie bezpłatnie!

Zasubskrybuj teraz

Poznaj także bezpłatny projekt microlearningowy Mikronauka:

Mikronauka

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do bezpłatnej subskrypcji.

Subskrybuj, słuchaj i czytaj

Podcast i newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio pod adresem www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Rola popularyzacji

Tak, popularyzacja w świecie nauki nie może być wymuszoną aktywnością ale jednocześnie w ośrodkach decyzyjnych musi być dobrze zrozumiana rola popularyzacji i systemu profitów dla tych, którzy się jej podejmują.

• Członek zespołu doradczego MNiSW ds. popularyzacji nauki: nie chcemy zmuszać do popularyzacji (Nauka w Polsce)

Jak się uczyć?

Systemowe nieprzygotowanie nas do efektywnego uczenia się powoduje traumę wręcz na całe życie. I tak się niestety dzieje od szkoły podstawowej po same studia. Na szczęście mamy naukę o nauce, naukę o nauczaniu i nauczaniu się.

• Jak uczyć się skutecznie i zapamiętywać na dłużej? Co mówi nauka (Focus)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Popkultura dla nauki

To idealne okoliczności, by poprzez popkulturę i rozrywkę budować zainteresowanie tematami naukowymi. Stara kryminalistyczna prawda mówi, że najczęstszymi światkami zdarzeń, którzy mogą coś wnieść do śledztwa są ci w skali mikro.

• Serial kryminalny w realu. Poznaj niezwykłą rolę mchu w śledztwie FBI (RMF24)

Naturalna agresja

Z zasady przyjęliśmy, że na Ziemii nie ma bardziej agresywnego gatunku niż człowiek. Okazuje się, że wiele gatunków, w tym kolejny człekokształtny, nam bratni także wykazuje sporo agresji. Przypadek?

• Bonobo wcale nie są pacyfistami. Poziomem agresji dorównują szympansom zwyczajnym (pulsar)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Morskie ekspedycje

To bardzo ważne badania nie tylko dla historyków, pozwalające odkryć kto, kiedy i w jaki sposób się przemieszczał, doprowadzając jednocześnie do kontaktów i zderzeń międzycywilizacyjnych i międzykulturowych.

• Libia/ Pozostałości starożytnego wrakowiska odkryli polscy archeolodzy w Ptolemais (Nauka w Polsce)

Tajemnic(z)e piramidy

Historia Egiptu, faraonów i piramid fascynuje nie od wczoraj. Piramidy, które same w sobie są zagadką, generują także kolejne. W piramidzie Cheopsa są 3 znane komory, w tym jedna niedostępna dla zwiedzających a jej rola pozostaje nieznana.

• Jedyne pomieszczenie piramidy Cheopsa, do którego turyści nie mają wstępu (Onet / Wielka Historia)

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Podróż po pół wieku

Pół wieku oficjalnej przerwy, w międzyczasowie ogromny przełom i rozwój technologiczny a w kieszeniach urządzenia kilkadziesiąt razy silniejsze od tego, które wysłało pierwszego człowieka w kosmos - to tworzy tylko teorie spiskowe.

• NASA szykuje kwietniowy start pierwszej od 50 lat załogowej misji na Księżyc (Euronews)

Meteoryt w Niemczech

Meteoryt był widziany nad częścią Europy zanim spadł nad dom w Niemczech. Oczywiście jego większość spaliła się przy wejściu w ziemską atmosferę a jego mały rozmiar nie pozwalał już na jego monitorowanie.

• Meteoryt przebił dach. W domu byli ludzie (Deutsche Welle)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Dobra SI

Coraz częściej słyszymy o obawach w związku z rozwojem sztucznej inteligencji, m.in., że zabierze pracę, itd. A może warto się nad nią pochylić i zobaczyć jak może pomóc także we własnym rozwoju zawodowym, naukowym czy hobby?

• Sztuczna inteligencja może pomóc w odkryciach fizycznych (pulsar)

Samonaprawiacz

Świat kwantowy ma być tym, który pewnego dnia wywróci naszą rzeczywistość do góry nogami i oby to był pozytywny w efekcie fikołek. Narazie więcej nie wiemy niż wiemy. Amerykanie opracowali samo diagnozujący i naprawiający się komputer.

• Samonaprawiający się komputer kwantowy. Atom Computing prezentuje przełomową technologię (Chip)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Udostępnij

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie bezpłatnie!

Zasubskrybuj teraz

Poznaj także bezpłatny projekt microlearningowy Mikronauka:

Mikronauka

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio pod adresem www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Humanizacja algorytmów

Nadawanie ludzkich cech algorytmom doprowadzi do emocjonalnych zmian i ogólnej transformacji systemu wartości. Tylko (z)rozumienie, że po drugiej stronie jest algorytm zabezpiecza człowieka i jego emocje przed zagrożeniami.

• Ekspertka: uczłowieczanie chatbotów spowoduje transformację systemu wartości (Nauka w Polsce)

Neurozagrożenia

Z jednej strony fundamentalne zagrożenie dla ludzkiej prywatności, z drugiej ogromna szansa dla osób z niepełnosprawnościami. Jak zwykle w bezpieczeństwie, trudne do wyważenia szanse i zagrożenia.

• Implant czytający Twoje myśli już istnieje. Wystarczy jedno hasło z dziecięcego filmu (Focus)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Lepiej bez człowieka

Prawie 3/4 wieku znikomej lub wręcz żadnej aktywności człowieka zrobiło swoje. Delikatny ekosystem na 38. równoleżniku rozciąga się na ok. 1 000 km kwadratowych i obejmuje ok. 6 000 gatunków zwierząt, w tym ok. 100 zagrożonych.

• „Guardian”: zdemilitaryzowana strefa między Koreą Północną a Południową oazą dzikiej przyrody (Nauka w Polsce / Guardian)

Miejski kompromis

Zaczynamy rozumieć znaczenie kwietnych łąk dla lokalnych ekosystemów a jednocześnie rozumiemy też niekoniecznie w tym zbieżną różnorodność funkcji zieleni w ternach miejskich. Stąd potrzebny kompromis.

• Biolożka: im rzadziej kosimy trawniki, tym lepiej dla ekosystemu. W miastach potrzebny jednak kompromis (PAP)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Od niewolnicy po sułtankę

Trudna, niełatwa a czasem tajemnicza i kontrowersyjna historia sułtanki, nie przeszkodziła jej w działalności filantropijnej. Niezwykle interesujący jest także wątek “sułtanatu kobiet” czyli okresu ich realnego wpływu.

• Roksolana: Sułtanka z Rusi, która zmieniła oblicze Imperium Osmańskiego (BBC News Polska)

Pamięć ofiar i zbrodniarzy

W Niemczech trwa specyficzna dyskusja czy dzień pamięci ofiar powinien być obchodzony z rocznicę paktu Ribbentrop-Mołotow, gdyż zrównuje ofiary obu zbrodniarzy. A do tej pary powinien też trafić Władimir P.

• „Tagesspiegel” o sporze o rocznicę Paktu Ribbentrop-Mołotow (Deutsche Welle / Tagesspiegel)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Błysk radiowy

Badanie kosmosu to przede wszystkim zaglądanie w przeszłość. Tym razem astronomowie dotarli do następstw zdarzenia, które miało miejsce… 3 miliardy lat po Wielkich Wybuchu.

• Astronomowie wykryli najdalszy szybki błysk radiowy (Nauka w Polsce)

Pozaziemskie życie

Brytyjscy naukowcy opracowali łatwą, szybką i tanią metodę poszukiwania życia nie tylko na Marsie. Prostota rozwiązania polega na nowym, poszerzonym wykorzystaniu sprzętu będącego już na wyposażeniu sond i łazików.

• Życie na Marsie? Mamy nowy, prosty sposób by go szukać (National Geographic)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Nowa komunikacja

W świecie nauki po cichu mówi się o nowym rozwiązaniu pozwalającym na przesyłanie danych z prędkością światła i to w sposób absolutnie bezpieczny. Wystarczy powiązać kubity z fotonami.

• Naukowcy splątali kubity z fotonami. Kwantowy internet czeka tuż za rogiem (Focus)

Nienaruszona fala

Niderlandzkim naukowcom udało się przeprowadzić eksperyment, w którym fala zachowuje swój kształt mimo utraty energii. ten i przyszłe eksperymenty mogą znacząco zmienić sposób przesyłania danych i sygnałów.

• Odkrycie które przewróci fizykę do góry nogami. Fale zachowujące kształt przez dziesiątki kilometrów (Focus)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Hipoteza symulacji

To kolejne doniesienia w temacie ponad 20 letniej hipotezy, mówiącej, że żyjemy w… matriksie. Hipotezy szokującej, niewygodnej na swój sposób. Czy ona będzie obalającym paradygmatem, czy to ona zostanie obalona?

• Czy świat to symulacja komputerowa? Wskazuje na to analiza grawitacji (National Geographic)

Ośrodek ESA w Polsce

Widać spory nacisk i nadzieje na powstanie w Polsce ośrodka Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA). Bezwzględnie jest to ogromna szansa nie tylko dla Polskiej Agencji Kosmicznej ale i dla polskiej nauki.

• Prof. Grzegorz Wrochna: warto, by Polska miała ośrodek Europejskiej Agencji Kosmicznej (Nauka w Polsce)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Bezpieczeństwo mózgu

Z mózgiem mamy dość specyficzny problem, gdyż nie sygnalizuje on w oczywisty, bólowy sposób swojej niedyspozycji. Niesie to za sobą spore ryzyka dla każdego organizmu, który nie odczytuje inaczej przesyłanych sygnałów.

• Świat staje się coraz gorętszy - jak globalne ocieplenie wpływa na nasz mózg (BBC News Polska)

Natura vs. atom

To, że meduzy są niebezpieczne dla systemów chłodzenia elektrowni atomowych to jedno, drugie to to, że eksplozja populacji meduz niestety świadczy o degradacji morskich i oceanicznych ekosystemów.

• Inwazja meduz zatrzymała atom we Francji. Drobne stworzenia pokonały najpotężniejszą technologię (Chip)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

66 lat w lodzie

Naukowcy i pracownicy Polskiej Stacji Arktycznej odkryli szczątki zaginionego w 1959 roku brytyjskiego badacza i pracownika RAF. O znalezisku ze stycznia dopiero teraz poinformowało brytyjskie BBC.

• Polacy odkryli po 66 latach zaginionego na Antarktydzie. „Bezprecedensowe" (TVP Info / BBC)

Starożytność jeszcze starsza

Niewykluczone, że 650 metrów pod wodą u wybrzeży Kuby spoczywają cywilizacyjne pozostałości, starsze od egipskich piramid o 1500 lat. Odkrycie mogłoby wywrócić naukowy stolik ze starożytnymi cywilizacjami.

• Tajemnicze podwodne miasto u wybrzeży Kuby. Struktury starsze od piramid wzbudzają kontrowersje (Chip)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Wielopokoleniowa podróż

400 letnia podróż? Brzmi abstrakcyjnie? Jak wiele rzeczy jeszcze niedawno wydawało nam się pieśnią dalekiej przyszłości? Co ciekawe, wątki takich podróży pojawiały się już w popkulturze, w tym nawet jako seriale.

• Podróż trwająca 400 lat. Tak ludzie opuszczą Układ Słoneczny? (Polskie Radio 24)

Ciecze jonowe

Czyżby naukowcy popełnili wcześniej błąd w założeniach zakładając, że życie może być tylko tam, gdzie znajduje się woda? Teraz jest mowa o “ciekłych solach”, wysoka temperatura i niskie ciśnienie mają być im niegroźne.

• „Ciekła sól” zamiast wody? Nowy trop w poszukiwaniu życia na innych planetach (Nauka w Polsce)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

CD rewolucja

Płyta CD kończy… 43 lata. Stała się ważnym punktem na osi czasu rozwoju zapisu dźwięku i danych. Zabijała kasety magnetofonowe, by później sama stać się ofiarą formatu MP3. Obecnie oś przechodzi w sinusoidę a winyle i CD swój renesans.

• Rocznica powstania płyty kompaktowej. To była rewolucja na rynku muzycznym (TVP Info)

AI projektuje antybiotyki

Mimo oczywistych ryzyk, sztuczna inteligencja może wnieść znaczący wpływ na rozwój medycyny, w tym nowoczesnych medykamentów. Biorąc pod uwagę problem z antybiotykami, rola sztucznej inteligencji może być nieoceniona.

• Sztuczna inteligencja projektuje antybiotyki na rzeżączkę i superbakterie MRSA (BBC News Polska)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Popularyzator Nauki

Niezmiernie cieszy, że popularyzacja nauki w Polsce zaczyna być naprawdę doceniana a ilość prowadzonych projektów pozwala na przeprowadzanie konkursów. Konkurs promuje wzorce i pomysły na popularyzację nauki.

• Popularyzatorzy Nauki poszukiwani; rusza XXI edycja konkursu (Nauka w Polsce)

Festiwal Nauki

Konkursy to jedno ale równie ważne są także festiwale nauki, na których odwiedzający mogą z bliska obcować z nauką, eksperymentami i ulubionymi popularyzatorami.

• Śląskie/ Tegoroczny Śląski Festiwal Nauki 6-8 grudnia (Nauka w Polsce)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Dezinformacja klimatyczna

Polityka, lobby, koncerny, Rosja - to główni gracze na dezinformacyjnej szachownicy globalnej, także w kwestii klimatu. A wszędzie chodzi o pieniądze, władzę i wpływy, nigdzie o dobro człowieka i planety.

• Politycy, koncerny naftowe i Rosja – raport wskazuje, kto stoi za dezinformacją klimatyczną (euronews)

Klimat a dzieła człowieka

Nie ulega wątpliwości, że kwestią społecznej odpowiedzialności i wyobraźni jest potrzeba analizy korelacji i wzajemnego wpływu pomiędzy naturą a wytworami ludzkiej działalności. Należy umiejętnie wyważyć oba dobra.

• Jak zmiany klimatyczne wpływają na infrastrukturę (Deutsche Welle)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Średniowieczne sensacje

W Bytomiu po raz kolejny odkryto szkielety mające setki lat a pochodzące z okresu sprzed założenia miasta. W trakcie wykopalisk odkryto także ozdoby, ceramikę i konstrukcje kamienne.

• Kości dzieci zakopane pod wejściem do kościoła. Odkryto je w Bytomiu (National Geographic / Muzeum Górnośląskie)

Był mur, upadł mur

Zarówno sam mur, jak i jego upadek, to znaczące symbole w nowoczesnej historii Europy. Symbole zdecydowanie szersze niż mogłoby się to wydawać na pierwszy rzut… myśli.

• Mur Berliński runął przez jedno nieporozumienie? Oto jak naprawdę doszło do jego upadku (National Geographic)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Ośrodek ESA w Polsce?

Premier po spotkaniu z polskim astronautą Sławoszem Uznańskim-Wiśniewskim, przekazał na konferencji prasowej, że Polska rozpoczyna starania o budowę na swoim terytorium ośrodka Europejskiej Agencji Kosmicznej.

• Premier: staramy się, by Europejska Agencja Kosmiczna zbudowała w Polsce swój ośrodek (Nauka w Polsce)

Wielki Atraktor

Kolosalny obiekt swoją grawitacją ma przyciągać Drogę Mleczną oraz setki innych galaktyk. Nawet teleskop Hubble’a tylko trochę pomógł NASA w obserwacji kolosa, gwiezdny pył i zakres światła widzialnego nie pomagają…

• Wielki Atraktor, czyli kosmiczny magnes, który przyciąga naszą galaktykę (Focus)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Intelektualne lenistwo

Jak bumerang wraca temat etycznego, moralnego i właściwego wykorzystania narzędzi i rozwiązań dostarczanych nam przez modele nauczania maszynowego i sztucznej inteligencji.

• Jan Kosiński: Naukowcy ryzykują intelektualne lenistwo (pulsar)

Komunikacja kwantowa

Chińscy naukowcy odnieśli kolejny sukces, przybliżając nas do realizacji koncepcji internetu kwantowego. Ewidentnie kwantowy wyścig trwa a liderzy mogą zyskać przewagę nawet strategiczną.

• Naukowcy dokonali teleportacji kwantowej! Wielki sukces potwierdzony (Chip)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Samotni popularyzatorzy

Niestety, wszyscy przytakują ale niewiele się zmienia. Zapomina się całkowicie o wsparciu popularyzatorów w ich oddolnej, misyjnej działalności. Potrzeba przetrwania danego projektu może wręcz wymusić jego komercjalizację.

• Nie lekceważmy popularyzacji (Nauka w Polsce)

Infodynamika

Informacja, elementarny składnik nauki posiada masę a cząstki informacji metadane o sobie nawzajem? Nauka jutra może wywrócić wszystko do góry nogami. Nowe teorie i hipotezy wzajemnie się potwierdzają i wskazują, że możemy żyć w symulacji.

• Informacja posiada masę? Odkrycie wspiera hipotezę symulacji (WP Tech)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Nadchodzi SynHG

Świat wcale nie otrząsnął się, nie uregulował i nie kontroluje kwestii klonowania istot żywych a Brytyjczycy chcą stworzyć syntetyczne DNA, pisząc je dla człowieka od nowa. Możliwości ale i zagrożenia niesamowite.

• Brytyjczycy tworzą sztuczne DNA, świat patrzy z niepokojem (Focus)

Wał rotorowy straszy

Potęga natury napędziła turystom niemałego stresu i zmusiła do niepotrzebnej ucieczki. Zbliżające się rzadkie zjawisko meteorologiczne zwane wałem rotorowym, zostało pomylone z nadciągającym… tsunami.

• Niezwykłe zjawisko meteorologiczne w Portugalii. Przerażeni turyści uciekali z plaży (National Geographic)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Wielka migracja

Dokładnie wszyscy mieliśmy pochodzić z Afryki. Czy jednak Czarny Ląd nie stał się drugim domem i dla niektórych tylko przystankiem na cywilizacyjnej osi czasu? Wielka migracja w wersji 2.0?

• Małpa z Arabii, czyli czy wszyscy jesteśmy Europejczykami (pulsar)

Międzykulturowe Peñico

Odkryte przez archeologów Peñico może być międzykulturowym mostem pomiędzy najstarszą cywilizacją Ameryk a kulturami późniejszymi. Interesująca jest sama struktura miasta i zaawansowane funkcje jakie pełniło.

• Niewiarygodne odkrycie w Peru. Całe miasto sprzed 3,5 tys. lat (GeekWeek)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Kosmiczna szansa

Nie zdajemy sobie sprawy jak ważny dla naszej nauki i rozwoju jest lot naszego rodaka w kosmos. To nie tylko kwestie wizerunkowe ale realne otwarcie bram do nowych platform w penetracji tego, co nieznane ale i nieuchronne zarazem.

• Ekspert: lot Polaka w kosmos to platforma startowa do dalszych działań w sektorze kosmicznym (Nauka w Polsce)

Prze-kosmiczne zdjęcia

Wydawać, by się mogło, że w dobie Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba wykonanie takich zdjęć to żaden problem. Nie uda się to jednak bez człowieka w kosmosie, podczas prób jego odkrywania i poznawania.

• Aż trudno uwierzyć, jak szczegółowe zdjęcia egzoplanety zrobili niedawno astronomowie (Chip)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Kwanty i kubity

Któryś poranek radośnie (?) nas zaskoczy, kiedy się okaże, że świat kwantowy spowodował takie cywilizacyjne i rozwojowe przyspieszenie, że nie będziemy wręcz w stanie zapanować nad tą szaloną prędkością…

• Mamy to! Rekord świata precyzji obliczeń kwantowych (Chip)

AI Future

Dzisiaj czat, jutro asystent, pojutrze mentor a potem i „idealny” towarzysz życia. To już nie pytania a stwierdzenia. Uzależnienie, nawet totalne, stanie się największym zagrożeniem, zwłaszcza w połączeniu z odpłatnym dawkowaniem…

• Sztuczna inteligencja staje się częścią naszej codzienności. Jakie zagrożenia stwarza ta technologia? (National Geographic)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Ustawowe problemy

Przykre i smutne, że mamy problem ze stworzeniem właściwej dla PAN i polskiej nauki ustawy, ustawy zasadniczej, ustawy pragmatycznej. Bolączki polskiej nauki nie od wczoraj są znane a środowisko naukowe samo je definiuje i wskazuje.

• Wiceministra nauki o ustawie o PAN: nie chcemy kolejnej burzy (Nauka w Polsce)

Systemowe problemy

To ciąg dalszy problemów i mankamentów przestarzałego i nie przystającego do realiów polskiego systemu nauki. Wszystko to nie dotyczy wyłącznie uczelni medycznych a praktycznie każdej z nauk i kierunków bez wyjątku.

• Rektorzy uczelni medycznych: obecny system ewaluacji uczelni nie promuje ani jakości, ani nauki (Nauka w Polsce)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Stalowy styropian

Sztuczna inteligencja pomogła naukowcom opracować materiał lekki jak styropian a jednocześnie trwały jak stal. Nie da się ukryć, że pierwsze zastosowania najpewniej znajdą miejsce w zbrojeniówce i systemach bezpieczeństwa.

• Materiał lekki jak styropian, wytrzymały jak stal. Naukowcy dokonali niemożliwego (Focus)

Razem dla humbaka

7 metrowy młody wieloryb został uwolniony na Bałtyku z sieci dzięki wspólnej akcji Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa, Straży Granicznej, Straży Pożarnej, WOPR, Urzędu Morskiego i pracowników Wolińskiego Parku Narodowego.

• Zachodniopomorskie/ Humbak zaplątany w sieci na Bałtyku został uwolniony (Nauka w Polsce)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Podziemne msze

Kolejne odkrycie dotyczące lokalizacji miejsc kultu i rytuałów, znajdujące się w Europie głęboko pod ziemią a służące ludziom tysiące lat temu. Ostatnio pisaliśmy o takich miejscach w Polsce i polskich… kanibalach.

• Podziemna przestrzeń służyła rytuałom. Niezwykłe odkrycie z czasów rzymskich w Hiszpanii (PAP Nauka)

Nieustraszeni chorobliwi

Szwedzcy naukowcy przeprowadzili tomografem komputerowym badania 900-1100 letnich czaszek wikingów, z których jasno wynika, że skandynawscy wojownicy mieli niemałe problemy natury zdrowotnej, przynoszące poważne konsekwencje.

• Nieznane wcześniej fakty o wikingach. Cierpieli na poważne choroby (National Geographic)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Milinowe ciała niebieskie

O supernowych, nowych gwiazdach słyszał chyba każdy. Polscy naukowcy odkryli tym czasem gwiazdy stare ale wchodzące w proces znacznego rozjaśniania, nawet miliony razy, na skutek wybuchów. Poznajcie gwiazdy milinowe.

• Polacy trochę przypadkiem dokonali niezwykłego odkrycia. Oto gwiazdy milinowe (pulsar)

Chore zdrowie

Zbyt zdrowa atmosfera jest zbyt szkodliwa. Życie i nauka pełne są paradoksów. Astronauci na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS) często zapadają na różnego typu infekcje ze względu na zbyt sterylną atmosferę, w jakiej przebywają.

• Naukowcy odkryli, co szkodzi zdrowiu astronautów z ISS. Przełomowe wyniki badań (Rzeczpospolita)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

PLLuM czy plum…?

PLLuM to nie model a rodzina polskich modeli językowych. Co ciekawe, PLLuM ma znaleźć zastosowanie w administracji publicznej, co z zasady wymusi nacisk na kwestie bezpieczeństwa oraz zapewnienia ciągłości dostępu i działania.

• NASK: w modelach językowych PLLuM stawiamy na bezpieczeństwo i potrzeby polskich użytkowników (Nauka w Polsce)

Człowiek 2.0

Chińscy naukowcy na linii człowiek - maszyna a precyzyjniej mózg - komputer dokonali właśnie tego, czym się różni komunikowanie od komunikacji. Interfejs jest dwupętlowy i nieinwazyjny. Najpewniej są już dużo dalej…

• Kontrola dronem za pomocą myśli przez 6 godzin. Tak działa nowy interfejs mózg-komputer (Focus)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Generatywna stronniczość

W takich analizach i przy wyciąganiu wniosków nie można pomiąć aspektu, że sztuczna inteligencja i jej potencjalne stronniczości będą pochodną stronniczości ludzkiej. Czy sztuczna inteligencja może być inna niż ją wstępnie zaprogramujemy?

• Badacze: stronniczość generatywnej sztucznej inteligencji zagrożeniem dla wartości demokratycznych (Nauka w Polsce)

Inwestycje w przyszłość

Bez inwestowania w naukę i zabezpieczenia projektów przez służby na każdym z etapów, każda ciężka praca pójdzie na marne. Jest wola polityczna, teraz “polski świat” nauki musi ją odpowiednio wykorzystać i dać z siebie wszystko.

• Donald Tusk zapowiada wielkie inwestycje. "To będzie rok przełomu. Rekordowa kwota" (Onet)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Nieuniknione zmiany

Nieunikniona zmiana klimatu, co oczywiste przyniesie zmiany, jedni mogą skorzystać, inni stracić. Naukowcy piszą o ogromnej presji wywieranej na przyrodę, zmiany bardzo dotkliwie odczuje większość gatunków, część nie przetrwa…

• Jakie gatunki przetrwają zmianę klimatu? Najczęściej nie te, na których nam zależy (National Geographic)

Zemsta Faraona 2.0

Natura robi człowiekowi psikusa, odgrywając się. 80 lat po eksplozjach jądrowych na Saharze opad nadal się unosi i potrafi wędrować z Afryki do Europy i nie tylko gdyż materiał radioaktywny rozprzestrzenił się po całej planecie.

• Radioaktywna niespodzianka z Sahary trafia do Europy. Naukowcy dotarli do źródła (Chip)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

“Nasi” kanibale

Panujący stereotyp kojarzy nam kanibalizm z Afryką, tą dziką a tutaj taka niespodzianka z terenu dzisiejszej Małopolski a dotycząca kultury magdaleńskiej. Znaków zapytania jednak tyle, co w dobrym kryminale.

• Kanibalizm w Jaskini Maszyckiej: demonstracja siły i kontroli (pulsar)

Prehistoryczne metro

Komary z londyńskiego metra wcale nie są efektem ewolucji związanej z rozwojem miast i transportu masowego a pochodzą ze starożytnego Egiptu. Pojawić się miały pomiędzy 2 a 10 tys. lat temu.

• Komary mutanty z londyńskiego metra mają starożytne pochodzenie. Ich kolebką jest Bliski Wschód (National Geographic)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Niesymetryczne bieguny

O przemieszczaniu się biegunów magnetycznych słyszeli chyba wszyscy. Ale czy wszyscy mamy świadomość, że jeden z nich przyspieszył a wzajemne przemieszczenie wcale nie jest symetryczne?

• Dlaczego bieguny magnetyczne Ziemi wędrują? (RMF24)

Ciemna materia

Polacy, nie gęsi, swoich autorów w “Nature” mają! Polscy astronomowie opracowali teorię dotyczącą ciemnej materii i jej pochodzenia od pierwotnych czarnych dziur. I tak największa zagadka kosmosu dzięki polskim naukowcom trafiła na łamy “Nature”.

• Polscy naukowcy obalili sensacyjną hipotezę. Pomogły obserwacje 80 mln gwiazd (National Geographic)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Polskie kwanty

Bardzo dobrze, że mamy takie ambicje. Bez własnego komputera kwantowego nie wejdziemy w odpowiednim czasie w Internet kwantowy. Technologia i rozwój to przede wszystkim przewaga a potem dopiero współpraca.

• Powstaje prototyp infrastruktury komputera kwantowego na bazie jonów wapnia (Nauka w Polsce)

Chiński rozmach

Chińscy naukowcy postawili zderzyć się z jednym z najbardziej znanych paradoksów fizyki kwantowej. W efekcie eksperymentu zmierzyli impuls światła w 37 wymiarach. Wnioski z badań mogą mieć wpływ na dalszy rozwój technologii kwantowych.

• Zmierzyli światło w 37 wymiarach! Zadziwiający wynik eksperymentu (Focus)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Naukowa prezydencja

Polska prezydencja w Radzie Unii Europejskiej to nie tylko polityczne i pragmatyczne szanse, wyzwania i obowiązki, to także priorytety - zarówno resortu, jak i całego sektora - nauki i szkolnictwa wyższego.

• Priorytety resortu nauki w ramach prezydencji: otwartość, włączanie, społeczny wymiar kształcenia (Nauka w Polsce)

Neurofeedback czyli rzeźbienie mózgu

Chcemy tego czy nie, przyjdzie ten - o ile już nie przyszedł - że dane i umiejętności do mózgu będziemy wgrywać. Następstwem będzie pytanie czy będzie to potrzebne, bo jaka będzie rola człowieka w pewnych procesach?

• Nauka bez uczenia się? To nie sci-fi, a nowe odkrycie (Rzeczpospolita)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Zamarznięte wulkany

Obawiamy się prehistorycznych wirusów ukrytych pod lodem a pod zmarzliną skrywać się może nawet 100 wulkanów. Do erupcji może dochodzić pod lodem co będzie powodowało dodatkowe sprzężenie zwrotne…

• Topniejący lód na Antarktydzie to poważne zagrożenie. Wybuchnąć może 100 ukrytych pod lodem wulkanów (Focus)

Natura vs. człowiek

Natura, w tym zwierzęta niestety często płacą najwyższą cenę za kontakt z człowiekiem, kontakt niekoniecznie z własnej inicjatywy i niekoniecznie kontrolowany czy miły. Przy okazji, jest petycja do podpisania.

• "Fajerwerki mogą mieć długofalowy wpływ na przeżywalność ptaków" (PAP)

• Ptak umarł, bo stresowali go turyści? Sprawa nie jest zero-jedynkowa (Zielona Interia)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Czas ujemny, ujemna historia?

Mechanika kwantowa pomaga w obalaniu traktowania pojęcia “czas ujemny” jako teoretycznej ciekawostki. Czy doprowadzi to do zjawiska odwróconej historii? I znowu te kwanty…

• „Czas ujemny” istnieje. Nowe badania podważają intuicyjne pojmowanie świata (Wprost / NDTV)

Wirtualny Platon

Naukowcy z AGH stworzyli projekt The Cave wykorzystujący VR, nawiązujący do platońskiej wizji postrzegania rzeczywistości a raczej wątpliwości co do jej prawdziwości… Filozofia wchodzi na nowe tory.

• Platońska jaskinia wirtualnie urealniona (AGH Nauka)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Spektroskopowe badania

O astronomii można powiedzieć wiele, pewnym jest jej dynamika oraz to, że Internet i media społecznościowe dają możliwość typowo naukowego - również dynamicznego - dyskursu i priorytetyzacji a przede wszystkim weryfikacji wyników badań.

• JUMBOs: sygnał astronomicznego nowego otwarcia czy tylko informacyjny szum (pulsar)

Natowski kosmointernet

Idea podwójnie słuszna, gdyż nakłada się na to także newralgiczność - w tym brak ochrony - podwodnej infrastruktury. Teraz bardziej zrozumiałe są teraz rosyjskie zapędy umieszczenia broni jądrowej w przestrzeni kosmicznej.

• NATO chce zbudować system internetu satelitarnego, by uniezależnić się od Elona Muska (National Geographic / IFLScience)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

(Nie)bezpieczna jonizacja

Na Politechnice Lubelskiej powstaje dron bez klasycznego silnika i skrzydeł. O wykorzystaniu militarnym nie trzeba nawet wspominać. Ważne, by wsparto ten projekt i uzyskano w końcu narodową przewagę technologiczną.

• Bezszelestny dron z Politechniki Lubelskiej? (TVP Lublin)

Świadomość rozszerzona

Szaleństwo czy naukowe metody zbadania naszej świadomości? Naukowcy widzą szansę w penetracji ludzkiej świadomości, łącząc ją z komputerem kwantowym. Bezsprzecznie, wszystko co kwantowe wydaje się naszą nieuniknioną przyszłością.

• Naukowcy chcą rozszerzyć ludzką świadomość. Szalony plan zakłada udział komputerów kwantowych (Focus)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Popularyzator Nauki

Za nami finał 20. edycji konkursu “Popularyzator Nauki”. Poznano nagrodę główną oraz w pięciu kategoriach: naukowiec, animator, zespół, instytucja oraz media. O tym, dlaczego popularyzacja jest ważna nie trzeba już na szczęście tłumaczyć.

• 20. edycja konkursu Popularyzator Nauki. Przyznano Nagrodę Główną (PAP Nauka)

Polska aplikacja najlepsza na świecie

Nauka i edukacja to jedno, drugie to popularyzacja i wykorzystanie technologii i efektów rozwoju cywilizacyjnego. Niestety nieczęsto przy okazji się zdarza, by to polskie rozwiązania odnosiły taki sukces i popularność.

• Polska aplikacja uznana za najlepszą na świecie. Mówi się, że jest przenośnym muzeum (National Geographic)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Bakterie na froncie

Medycyna to walka co najmniej dwóch stron, podobnie niestety jest na wojnie, dosłownie i w przenośni, zwłaszcza, że tam medycyna ma niebagatelne znaczenie. Naukowcy o bakteriach, antybiotykach i koniecznej ucieczce do przodu.

• Bakterie: wróg na froncie medycznym i militarnym (pulsar)

Pies ze Swan Point

Symbioza - i synergia - człowieka i psa ma znacznie więcej lat historii niż nam się wydawało. Piękna jest też historia jak się to wszystko działo od samego początku, korzyści to jedno albo sympatia w tym układzie nie mniej ważna.

• W Ameryce człowiek trafił na psa wcześniej, niż sądzono (Nauka w Polsce / Science Advances)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Zabawki a dorosłość

Kto nas nie pamięta bądź nawet nie ma schowanej ulubionej zabawki z dzieciństwa. Naukowcy cofnęli się w historii znacznie dalej, przeprowadzili badania i wyciągnęli wnioski z analizy zabawek sprzed 1000 lat…

• Zabawki to źródło wiedzy o umiejętnościach dorosłych (pulsar)

Hominidzi i wielkie mózgi

Wielkie głowy, duże mózgi, praca w grupach, polowanie na konie - naukowcy z amerykańsko-chińskiego zespołu sami nie kryją zaskoczenia efektami swoich badań. Już niebawem być może będziemy się uczyć o Homo juluensis.

• Homo juluensis. Nowy gatunek człowieka z największym mózgiem w historii (Focus / Nature Communications)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Obcy a pulsary

O pulsarach w newsletterze nauka.news pisaliśmy już niejednokrotnie. Teraz naukowcy opracowali koncepcję związaną z pulsarami a mającą pozwolić wykryć konstrukcję obcych cywilizacji.

• Nowy pomysł na zaobserwowanie pierścieni Dysona (Nuka w Polsce / Monthly Notices of the Royal Astronomical Society)

Wojny na orbicie?

Kosmos 2553 w 2022 roku poleciał w kosmos. Czy Rosja pod płaszczykiem nauki i rozwoju wysyła w przestrzeń kosmiczną broń jądrową i zagraża innym satelitom? A wiecie, że eksplozja jądrowa na orbicie miała już miejsce?

• Tajemniczy rosyjski satelita na orbicie cmentarnej. Co naprawdę testuje Moskwa? (Focus / New York Times)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Sztuczna inteligencja czy nauczanie maszynowe

Zasadnicze pytanie czy mówimy tak naprawdę o sztucznej inteligencji czy nauczaniu maszynowym? To szeroka dostępna i upubliczniona sztuczna inteligencja oraz rozwiązania kwantowe zapewnią faktyczny skok w rozwoju.

• SI rozwiązuje inżynierskie problemy (Nauka w Polsce)

Wielki Zderzacz naukowy

Wielki Zderzacz Hadronów nie przestaje zaskakiwać. Fizycy poinformowali o odkryciu cząstki, której wcześniej nigdy eksperymentalnie nie obserwowano. Poznajcie, oto on: antyhiperhel-4.

• A co to takiego? Dowody na odkrycie nietypowej cząstki antymaterii w Wielkim Zderzaczu Hadronów. Nigdy wcześniej jej nie widzieliśmy (Focus)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Top10

Skoro w naukowych rankingach nie stoimy ośrodkami to chociaż indywidualnościami już tak. Młody Polak, student dwóch polskich uczelni, przyszły prawnik, znalazł się wśród 10 najlepszych studentów na świecie.

• Polak wśród 10 najlepszych studentów świata (PAP)

Polska nauka

O trudnych tematach przyszłości polskiej nauki, traktowaniu jej jako inwestycji a nie koszcie, godziwych pensjach i emeryturach, reformach i innych trudnych i kontrowersyjnych zagadnieniach i bolączkach.

• Prof. Kaniewska: stan spoczynku dla profesorów umożliwi wymianę pokoleniową na uczelniach (Science In Poland)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Ultramierzenie

Czy potrzebujemy jeszcze precyzyjniej mierzyć czas? Okazuje się, że ultraprecyzyjne zegary pomogą w skokowym rozwoju wielu nauk, dziedzin i technologii. To kolejny próg do przeskoczenia w cywilizacyjnym rozwoju.

• Przełom w dziedzinie pomiaru czasu. Naukowcy mogą teraz zbudować ultraprecyzyjny zegar jądrowy (Focus)

Biokompatybilność

Chińczycy postawili sobie wysoko poprzeczkę celem “przebicia” Neuralinku od Muska. Aby to zrealizować skupili się nie na poprawie urządzenia jako takiego a środowiska w… mózgu. Tyle nadziei, co i obaw.

• Chińska odpowiedź na Neuralink. Naukowcy wprowadzili do interfejsu kluczową zmianę (Focus)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Religia i alkohol

Pół żartem, pół serio, zaraz się okaże, że alkohol to drugi po wodzie, najstarszy “napój” na świecie. W świątyni mającej mieć 11 600 lat w efekcie udomawiania zbóż warzono proste piwo, być może także w celach rytualnych.

• Najstarsza budowla na świecie ma ponad 11 tys. lat. Kiedyś było to miejsce kultu i produkcji alkoholu (National Geographic)

Niechęć i przemoc

Pojawiły się nowe teorie dotyczące narodowościowej niechęci i przemocy. Do tej pory geografię stawiano jako jeden z głównych czynników, teraz kładzie się nacisk na skomplikowaną sieć układów, interesów, polityki i społecznych powiązań.

• Średniowieczni Niemcy zarażali się niechęcią do Żydów? Niekoniecznie (Projekt pulsar)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Prawie wszystko naj-

Najnowocześniejszy satelita NASA, zbudowany przy użyciu najnowocześniejszych technologii trafił na orbitę. Satelitę wyniósł SpaceX, kolejny raz mocarstwo uzależnia się od prywatnego podmiotu kapryśnego miliardera…

• Nowy satelita NASA już na orbicie. Przełom w pomiarze stężenia gazów cieplarnianych (Rzeczpospolita)

Kosmiczny żagiel

NASA nie zwalnia tempa. Tym razem na orbitę trafił kosmiczny żagiel napędzany… fotonami. Jak wygląda można zobaczyć na załączonym video lub samodzielnie na niebie, gdyż jest widoczny z Ziemi.

• Kosmiczna rewolucja. Słoneczny żagiel NASA już działa. Widać go z Ziemi (Polskie Radio 24)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Nasz Bielik

Dzięki dwóm najszybszym polskim superkomputerom mamy dostępny ogromny model językowy. Oparcie go na polskich źródłach ma swoje plusy i minusy ale by móc uzyskać przewagę musimy taki model posiadać, rozwijać i chronić.

• Bielik wylądował! Polski model językowy rozwinął skrzydła dzięki superkomputerom z AGH (Science In Poland)

Świat kwantowy

Przestaje dziwić fascynacja światem kwantowym. Odkrywanie a właściwie tworzenie materiałów o wcześniej nieistniejących właściwościach jest drogą do wręcz codziennych rewolucji i rozwoju.

• Naukowcy stworzyli zupełnie nowy stan kwantowy. Krok do stworzenia internetu kwantowego (Focus)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Promocja nauki

Badania i nauka to jedno, drugie - wcale nie łatwiejsze - to kwestia ich przedstawienia a idąc dalej i promocji oraz popularyzacji. Ośrodek Przetwarzania Informacji - Państwowy Instytut Badawczy przygotował bezpłatny kurs.

• OPI-PIB zaprasza na bezpłatny kurs online „ABC promocji nauki” (Nauka w Polsce / OPI-PIB)

Neuroinżynieria Muska

Musk nie daje o sobie zapomnieć i zapowiada wszczepienie chipa-implantu do mózgu kolejnego pacjenta. Pierwsza operacja i jej efekty wcale nie okazały się takim sukcesem jak zapowiadano…

• Elon Musk chce testować implant mózgowy u drugiego pacjenta. Kiedy? W ciągu najbliższych dni (National Geographic)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Przeszłość w kryształach

Zaglądanie w przeszłość (i przyszłość) kojarzy się głównie z kosmosem. Mimo braku na Ziemii materiału do badań sprzed miliardów lat, badaczom udało się zajrzeć w przeszłość dzięki badaniu najstarszych kryształów na świecie.

• Najstarsze kryształy na Ziemi zawierają w środku portal w przeszłość Ziemi. To prawdziwa skarbnica wiedzy (Focus)

Przyszłość w tachionach

Zespół współprowadzony przez prof. Dragana zajął się hipotetycznymi cząstkami próbując podważyć reguły teorii względności. Wystarczy komuś nie powiedzieć, że czegoś się nie da a on przyjdzie i to zrobi…

• Czas na przybyszów z przyszłości? Dlaczego nie! Fizycy zrobili w teorii miejsce na tachiony (Nauka w Polsce)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Football Majów

Południowo-wschodni Meksyk to rejon bogaty w stanowiska archeologiczne związane z kulturą Majów. Pod majańskim boiskiem do gry w rytualną piłkę archeologowie odkryli tajemniczą, podziemną konstrukcję.

• W Meksyku odkryto tajemniczą konstrukcję Majów. Znajdowała się pod boiskiem (National Geographic)

W kamiennym kręgu

Kamienne kręgi jako ludzkie domostwa zidentyfikowali archeolodzy na terenie dzisiejszej Arabii Saudyjskiej. Wg badaczy ilość kręgów sugeruje istnienie sporej rozmiarów osady sprzed tysięcy lat.

• Tajemnicze kamienne kręgi sprzed 7000 lat. Badania wykazały, że niegdyś zamieszkiwali je ludzie (National Geographic)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Patrz w niebo, satelity…

Podbój i komercjalizacja kosmosu jest jak nauka i rozwój - czas boli, zawsze kosztuje a i zwiększa koszty, kiedy pojawiają się błędy, awarie i porażki. Tak było i tym razem, satelity wzniosły się nisko i… spadły.

• Dwadzieścia satelitów spadło z nieba. SpaceX ma problemy (Focus)

Kosmiczna ofensywa

Polska kontynuuje swą kosmiczną ofensywę i stara się korzystając ze sprawdzonych wzorców nie odstawać od liderów. Tym razem, uruchomiono w Polsce symulację misji księżycowej, połączonej z prowadzeniem eksperymentów i badań.

• Misja księżycowa "M6 Żuławski" rozpoczęta. Odbywa się w polskiej stacji (GeekWeek)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Polski antydeep

W dobie deepfake’ów i pędzącego rozwoju udostępnianych rozwiązań i usług opartych na sztucznej inteligencji, dających możliwości jakie tylko wyobraźnia ogranicza, koniecznym jest wdrożenie rozwiązań weryfikujących i sprawdzających.

• Powstał program do sprawdzania, czy rozmawialiśmy online z prawdziwą osobą (Nauka w Polsce)

Urządzenia oglądają video

Polska autorka setek zgłoszeń i patentów, wartych ponad miliard dolarów w wywiadzie m.in. o tym, że materiały video krążą częściej pomiędzy maszynami niż ludźmi i to maszyny analizują zapisany obraz.

• Dr Marta Karczewicz: większość materiałów wideo jest przesyłana między maszynami (Nauka w Polsce)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Modna nauka?

Napewno cieszy, że pojawia się coraz więcej inicjatyw doceniających trud włożony w popularyzację nauki a przy okazji i w komunikację naukową, o czym pisaliśmy też ostatnio. Nauka staje się modna?

• Rusza konkurs Popularyzator Nauki - zapraszamy! (Nauka w Polsce)

Nauka ofiarą dezinformacji

Autorom i propagatorom dezinformacji i innych, zorganizowanych i agresywnych działań informacyjnych przecież również i o to chodzi. Świat nauki także bywa tego ofiarą, kryzys autorytetów nie jest dziełem przypadku.

• Walka z dezinformacją może zwiększać sceptycyzm wobec wiarygodnych źródeł (Nauka w Polsce)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Silne bezkręgowce

Delikatne, liche i słabe bezkręgowce bojące się niebezpiecznych podróży nad otwartymi akwenami wielkości mórz i oceanów - tak sądziliśmy do dzisiaj o rusałkach osetnikach. A tu kolejna naukowa niespodzianka i zaskoczenie.

• Polski motyl bije wszelkie rekordy. Potrafi pokonać nawet Atlantyk (Zielona interia)

Niebezpieczne kleszcze

Już 25% kleszczy potrafi być roznosicielami wielu nieprzyjemnych chorób. Zależnie od regionu, odsetek kleszczy roznoszących np. boleriozą może być znacznie wyższy i bardzo podnosić ryzyko dla ludzi i zwierząt domowych.

• Zielona Góra / Naukowcy przebadali kleszcze w mieście. Co czwarty zaraża boreliozą (Nauka w Polsce)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Pod Lwem

Nawet i z legendami warto się czasem zapoznać, jak w plotce, zawsze coś prawdy w nich jest. Johann Georg Faust (Faustus) wielokrotnie inspirował także wielkich twórców, w tym i samego Ludwika van Beethovena.

• Według legendy doktor Faust zawarł pakt z diabłem. Oto jego prawdziwa historia (National Geographic)

Legendarne Rungholt

Naukowcy-archeolodzy stworzyli mapę średniowiecznego miasta z terenu dzisiejszych Niemiec, które przestało istnieć w XIV wieku za sprawą cyklonu, który uderzył w Europę i zabił ok. 25 tys. osób.

• Archeolodzy jak Indiana Jones. Odnaleźli zaginione miasto u naszych sąsiadów (Focus)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Kosmiczna izolacja

NASA to nie jedyna agencja kosmiczna, która przeprowadza testy i treningi w pełnej izolacji przed wylotem w kosmos. Problemem nie są wyłącznie kwestie zapewnienia podstawowych potrzeb czy te techniczne ale także relacje w zamknięciu.

• Przez 378 dni żyli jak na Marsie. Załoga NASA opuściła symulator po izolacji (PAP)

Kolorowe niebo

Coraz częściej wspaniałe zjawiska można podziwiać i na “polskim” niebie, czego dowodem jest wręcz wysyp zdjęć z obserwacji. Mało kto jednak się zastanawia jak to się dzieje, że takie żywe obrazy świetlnych spektakli powstają.

• Niewiarygodna zorza. Takiego „polarnego deszczu” na Ziemi jeszcze nie widziano (Focus)

Technologia

sztuczna inteligencja | rozwój | social media

Implementacja po wojskowemu

Sztuczna inteligencja jak wszystko związane z rozwojem, niesie ze sobą zarówno szanse, jak i zagrożenia. Nic więc dziwnego, że także wojsko interesuje się tą materią. Ze względów kadrowych CISI jest zainteresowane wpływem na programy uczelniane.

• Będzie nowa jednostka Wojska Polskiego. Powstanie Centrum Implementacji Sztucznej Inteligencji (Strefa Obrony)

Rozrywkowa sztuczna inteligencja

Za chwilę się okaże, że faktycznie do kreatywności nie jest nam nikt potrzebny, bo sztuczna inteligencja sama wygeneruje i podsunie nam rozrywkę dopasowaną pod nas samych. Sprofilować daliśmy się przecież już dawno…

• Sztuczna inteligencja zabija naszą kreatywność? Matematycy: AI jest już wszędzie, nawet w branży erotycznej (PAP)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Popularyzacja i komunikacja

Coraz więcej mówi się w Polsce o komunikacji naukowej i popularyzacji nauki, co napewno cieszy. Środowisko stawia swoje warunki i postulaty, wśród nich potrzebę kształcenia i wspierania kompetencji w w/w zakresie.

• Jak powinny zmieniać się komunikacja naukowa i popularyzacja nauki w Polsce? (Nauka w Polsce)

Naukowiec - szpieg

Historia polskiego chemika, krystalografa, metaloznawcy, naukowca i agenta polskiego wywiadu (?) mogłaby stać się kanwą świetnego filmu sensacyjnego. Łączył on naukę z działaniem na rzecz bezpieczeństwa Polski w trudnych czasach.

• Jan Czochralski. Zapomniany Polak, który stał się ojcem współczesnej elektroniki (National Geographic)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Wilk i prehistoryczne bakterie

Badanie wilka nie doszłoby do skutku, gdyby nie… globalne ocieplenie. Z drugiej strony rysują się zagrożenia znane dotąd z popkultury czyli uwolnienie nieznanych nam bakterii sprzed tysięcy lat, zamkniętych dotąd głęboko pod lodem.

• Wilk sprzed 44 tysięcy lat może skrywać żywe bakterie. Pierwszy taki okaz na świecie (Focus)

Syberia w ogniu

Ostatnio pisaliśmy o rosnącym zanieczyszczeniu środowiska spowodowanym działaniami wojennymi, w tym pożarami w Ukrainie. Od paru lat na Syberii i Arktyce wybuchają niespotykane dotąd pożary a w ich konsekwencji zanieczyszczenie.

• Coś niepokojącego dzieje się na Syberii. Czegoś takiego jeszcze nie widziano (GeekWeek)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Badania przeszłości

Złożone metody badań pozwalają ze strzępów informacji wyciągnąć ogrom wiedzy o przeszłości. Co więcej, takie badania pozwolą też zweryfikować, które ze schorzeń istnieją od dawna a które są typowo cywilizacyjne.

• U neandertalczyków też występował zespół Downa (PAP)

Babilońska mapa świata

Artefakt odnaleziony na terenach byłej Mezopotamii wzbudza pewien niepokój. Naniesiona na nim mapa świata zawiera nieznaną krainę, do której nie docierało światło i zamieszkiwać ją miały nieznane nam stworzenia.

• Najstarsza mapa świata ukazuje miejsce, którego nie znamy. Ale nie to jest w niej najbardziej przerażające (Focus)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Kosmiczne wiadomości

Ktoś nam jako cywilizacji przesyła wiadomość? A może to my sami z przeszłości, przyszłości lub innego wymiaru? Naukowcy znaleźli już odpowiedź, która może zaskakiwać i zmieniać pogląd na pewne wcześniejsze ustalenia.

• W jonosferze odkryto dziwne struktury w kształcie liter. To zakodowana wiadomość? (GeekWeek)

Polska w kosmosie

Wyśmiewane często i europejskie i polskie ambicje kosmiczne, przekładają się w czyny. W kosmos wysyłamy już nie tylko małe elementy większych urządzeń ale i rakiety. Tym razem to Bursztyn czyli rakieta suborbitalna dotknęła kosmosu.

• POLSA: historyczne osiągnięcie – rakieta suborbitalna Bursztyn sięgnęła kosmosu (Nauka w Polsce)

Technologia

rozwój | nauczanie maszynowe | AI | social media

Kropki kwantowe

Jeszcze niedawno naukowcy i inżynierowie podkreślali, że będzie problem z zapewnieniem bezpieczeństwa integralności danych przesyłanych internetem kwantowym, rozwiązaniem są kropki kwantowe.

• Pierwsza taka komunikacja w historii. Naukowcy dokonali czegoś niewyobrażalnego (Chip)

Nanoroboty vs. rak

Nanoroboty będą leczyć przez zabijanie… Sztuką będzie takie ich opanowanie, aby w przypadku “awarii” nie zabiły organizmu, któremu mają pomóc. Oczami wyobraźni można też zobaczyć nanoroboty jako niewidzialną broń.

• To niewidzialni zabójcy. Detonują ukrytą broń, aby zlikwidować raka (GeekWeek)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Szum informacyjny

Jak pokazują badania jesteśmy - a co za tym idzie i nasze mózgi - przebodźcowani i przezadaniowani ilością danych, których dzienna ilość ma być na poziomie całego życia u naszych przodków.

• Ludzki mózg działa na granicy chaosu. To fizyczny ewenement (Focus)

Płeć a sukces

Kobiety w nauce, kobiety w biznesie, kobiety specjalistki i ekspertki, kobiety osiągające sukcesy - jak się okazuje są stereotypy i środowiska, w których temat kobiet niesie pewien chory dyskomfort. Czy płeć winna mieć znaczenie?

• Odwrotny efekt Matyldy: nowa odsłona uprzedzeń o kobietach w nauce (Nauka w Polsce)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Dynamika ocieplania

Ludzka aktywność ma 92% wpływu na całość dynamiki globalnego ocieplenia. Efekty w ciągu najbliższych lat mogą być katastrofalne i dla przyrody i dla samego człowieka, także w postaci zmian pogodowych i nagłych, niebezpiecznych zjawisk.

• Ludzkość znów pobiła niechlubny klimatyczny rekord. Jest w tym też dobra wiadomość (Focus)

Oceany śmieci

Ilość śmieci w akwenach oraz rozwój technologii pozwalają na obserwację pływających śmieci z kosmosu. Jakie niosą śmieci zagrożenia w wodzie nie trzeba tłumaczyć, czemu w takim razie człowiek wodę zaśmieca? Pozorne oszczędności…

• W morzach i oceanach zalegają ich całe wyspy. Naukowcy badają je z kosmosu (Zielona Interia)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Skamieniała Lucy

Nasze pochodzenie i powiązanie z człekokształtnymi budzi spore wątpliwości i spory w świecie naukowym. Czy aby napewno dobrze poznaliśmy i zbadaliśmy przeszłość ssaków naczelnych?

• Lucy, najsłynniejsza przedstawicielka australopiteków wyglądała inaczej niż sądziliśmy. Co się zmieniło? (National Geographic)

Atomowe konsekwencje

Nawet jeśli potwierdzone zostaną wyniki badań i okaże się, że katastrofalne konsekwencje są mniejsze od przewidywanych to i tak nie wynika to z pozytywnej działalności człowieka. A może i założenia były błędne?

• Po katastrofie w Czarnobylu nie ma tam już śladu. Zaskakujące wyniki badań (Focus)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Kosmiczne zmiany

Tak jak zmienia się Ziemia - niezależnie czy ze świadomym lub nieświadomym udziałem człowieka - tak samo zmienia się kosmos. Najnowsze badania wskazują, że najsłynniejszy planetarny wir na Jowiszu także podlega zmianom.

• Cassini widział na Jowiszu inną plamę niż "dzisiejsza" (PAP)

Zamieszkałe planety?

Czy to oznacza, że w kosmosie, na innych planetach zachodzą bądź zachodziły podobne procesy jak na Ziemii? Czy istnieje różnica o przesunięciu czasowym w procesach na różnych planetach? Bo to może oznaczać, że…

• Najmłodsza galaktyka węglem się szczyci (pulsar)

Technologia

rozwój | nauczanie maszynowe | AI | social media

Człowiek & AI

Rozważamy nad czymś, co ma być przyszłością a są źródła, które twierdzą, że takie modele istnieją w “tajnych” laboratoriach od lat i trudno wręcz przy obecnym rozwoju technologii nie wierzyć, że tak właśnie jest.

• Biologie fantastyczne: „Atlas”, czyli synergia człowieka i AI (pulsar)

Uzależniające sociale

Mały ruch w wielkim mieście ale może to początek zmian na lepsze? Coraz częściej mówi się o potrzebie oznaczania mediów społecznościowych w tak sam sposób, jak czyni się prawnie to z innymi, fizycznymi… używkami.

• Nowy Jork chce chronić dzieci przed szkodliwym wpływem mediów społecznościowych. Ta decyzja wielu osobom się nie spodoba (Focus)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa video z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Środki na naukę

Przeogromna dysproporcja dzieli nas od Europy, w której na naukę idzie średnio 10% funduszy z KPO, w Polsce… ok. 0,5%! Pozostaje mieć nadzieję, że ministrowie dojdą do porozumienia i przetrasferują środki, które z czasem zaprocentują.

• Trwają rozmowy ministrów: nauki i funduszy, by zwiększyć dostęp nauki do środków z KPO (Nauka w Polsce)

Ambiwalencja a radykalizm

Amerykańscy naukowcy przeprowadzili badania dotyczące ambiwalentnych postaw, które poprzez wewnętrzny konflikt jednostki prowadzą do jej radykalizacji lub akceptacji zachowań radykalnych.

• Ambiwalencja polityczna skłania do działań radykalnych (pulsar)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Wojna a środowisko

Jak pokazuje wojna w Ukrainie i przygotowany raport, działania wojenne potrafią dewastować środowisko i klimat bardziej niż znakomita większość państw na świecie. Przy okazji pojawiła się dyskusja na temat wpływu wojska na klimat.

• Klimatyczne koszty wojny. Rosyjska inwazja dewastuje planetę (Zielona Interia)

Efekt orograficzny

Powodzie błyskawiczne i inne nagłe zdarzenia będą nas spotykac coraz częściej. To niestety efekt działalności człowieka i m.in. rozrostu miast i ich uszczelniania. Swoje dokłada natura ukształtowaniem terenu i nieszczęścia gotowe.

• Hydrolog: katastrofy, jak powódź w Bielsku-Białej, będą nas nawiedzać częściej (Nauka w Polsce)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Antywszechświat

Historia to nie tylko przeszłość, za chwilę przyszłość także stanie się przeszłością i wkroczy na karty historii. Nowe teorie wskazują na powiązania naszego świata z antywszechświatem i brakiem ciemnej energii.

• Nasz świat może być połączony z antywszechświatem. W żadnym z nich nie ma ciemnej energii (Focus)

Muzeum Przyszłości

Początek tego akapitu mógłby brzmieć dokładnie jak poprzedni… W Dubaju powstało muzeum, w którym patrzymy w przyszłość a przy okazji zapoznajemy z inną perspektywą odczuć i zmysłów.

• Muzeum Przyszłości w Dubaju czy muzeum przestarzałej technologii? (Focus)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Galileo 2

Europejska Agencja Kosmiczna rośnie w siłę i potencjał. Przygotowywany jest projekt budowy satelitów do uruchomienia systemu Galileo 2 (G2) czyli europejskiego systemu nawigacji satelitarnej i określania czasu.

• Rusza budowa nowej generacji satelitów Galileo (PAP)

Skomplikowane zależności

Orbity królowymi kosmosu? Księżyc krąży wokół Ziemii, Ziemia wokół Słońca a Słońce? Wokół “środka” Drogi Mlecznej. No i mamy najprostszą drogę do przeszkód dla Układu Słonecznego…

• Słońce napotkało coś spoza naszego układu. Naukowcy mówią o konsekwencjach (Chip)

Technologia

rozwój | nauczanie maszynowe | AI | social media

Innowacje cyfrowe

Interesujące bywają rozważania nt. roli sztucznej inteligencji w sztuce (i nauce), kiedy za tą aktywnością nie stałby człowiek… Z drugiej strony, a kto nam to wszystko przekazał we władanie?

• ESOF/ Specjalistka: Nie możemy mówić o sztuce AI, gdyby za tą sztuką nie było człowieka (Nauka w Polsce)

Radioteleskopy i obcy

Dzięki radioteleskopom badamy Ziemię jako obcą planetę, widząc to, co mogą i jak zobaczyć nas obce cywilizacje. Jak się okazuje wysyłamy ogrom sygnałów w postaci fal radiowych, jednocześnie zdradzając swoją obecność.

• Jakie technosygnatury nieświadomie wysyłamy obcym cywilizacjom? Odpowiedź pomógł znaleźć Odyseusz (National Geographic)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Nauka dla Społeczeństwa

Bardzo ciekawy projekt, który swym zasięgiem powinien objąć wręcz cały kraj. Druga kwestia, warto zainwestować w twórców i realnie ich wesprzeć z codziennej, niełatwej i wymagającej pracy, także popularyzatorskiej.

• Na Warmii i Mazurach powstaje Katalog Internetowych Mediów Obywatelskich (Nauka w Polsce)

Moment krytyczny

Rośnie świadomość wśród decydentów, którzy jak Sekretarz Generalny ONZ mówią wprost, że jako ludzkość jesteśmy nie tylko w niebezpieczeństwie ale przede wszystkim sami jesteśmy niebezpieczeństwem.

• Sekretarz generalny ONZ: jesteśmy tak niebezpieczni jak meteoryt, który doprowadził do zagłady dinozaurów (PAP)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Spalamy się

Mierniki i statystyki nie kłamią, kolejny ośrodek, tym razem w ramach unijnego programu Copernicus potwierdza stale rosnące temperatury, przebijające kolejne rekordy. Obecnie w Indiach upały sięgają… 62 stopni Celsjusza.

• Niepokojące dane. Naukowcy od 12 miesięcy odnotowują rekordowe temperatury (Wprost)

“Dobre” wirusy

Wirusy spod topniejącego lodu były już negatywnymi bohaterami w popkulturze. Teraz gigantyczne wirusy mogą stać się nadzieją dla Grenlandii i szansą na powstrzymanie efektów globalnego ocieplenia. Oby człowiek nie przekombinował.

• Naukowcy odkryli gigantyczne wirusy na lodowcu w Grenlandii. Te organizmy są kluczowe dla naszej przyszłości (National Geographic)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Kosmopolityczne dinozaury

Zaskoczenie wśród paleontologów i innych badaczy, budzące spore nadzieje na prowadzenie badań na afrykańskim kontynencie. To z Afryki najpierw dinozaury a potem ludzie rozeszli się po całym świecie?

• Afryka nie tylko kolebką ludzkości, ale i dinozaurów. Na tę sensację czekaliśmy długie lata (Focus)

Wojenne fakty i mity

O historii II Wojny Światowej, jej przededniu i przebiegu, Kampanii Wrześniowej, faktach i mitach, o tym, że nie wszystko poszło Niemcom zgodnie z planem i ogromnej polskiej ofierze - w pigułce.

• Kampania wrześniowa – mało znane fakty. Skąd wziął się mit o kawalerii szarżującej na czołgi? (National Geographic)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

Chińska przewaga

Chiny swoją aktywnością, także w kosmosie, budują swoją przewagę i szykują najpewniej grunt - i to dosłownie - pod swoje roszczenia. Jak pokazuje rzeczywistość, przewaga w kosmosie może być niebawem kluczowa.

• Chińska flaga po ciemnej stronie Księżyca. Ogromny sukces mocarstwa (Wprost)

Sygnały z kosmosu

Wiele różnych sygnałów odbieramy w kosmosu, każdy z nich bardzo mocno fascynuje naukowców. Ciekawe, kiedy odbierzemy sygnał od… nas samych? A może już odebraliśmy?

• Zagadkowy sygnał dotarł do nas z kosmosu. Naukowcy próbują ustalić, skąd się wziął (Focus)

Technologia

rozwój | nauczanie maszynowe | AI | social media

Roboty lekarze

No cóż, tego należało się spodziewać. Pytanie czy taki “lekarz” powinien być w pełni autonomiczny czy podlegać w decyzyjności zatwierdzeniu przez człowieka? A może autonomia do pewnego “bezpiecznego” poziomu pomocy medycznej?

• Chińczyków leczą roboty. Pierwszy taki szpital na całym świecie imponuje wydajnością (Chip)

Mundur z biosensorami

Naukowcy z Wojskowej Akademii Technicznej będącej liderem projektu, opracowują polski mundur z biosensorami. Dane z czujników pozwolą na ewentualne uruchomienie procedury ewakuacji medycznej.

• Polski mundur z innowacyjną elektroniką. Zdumiewający system trafi do wojska (Chip)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

arturdubiel

A post shared by @arturdubiel

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.

Nauka

wiedza | rozwój | popularyzacja

Popularyzacja nauki

W ramach wspólnego projektu Polskiego Radia Katowice, podcastu “Nauka Każdego Dnia”, podcastu “Na celowniku” oraz newslettera nauka.news, rozmawiamy z red. Katarzyną Juszkiewicz o naukach o bezpieczeństwie i ich popularyzacji.

• #122 Juszkiewicz & Dubiel - Bezpieczeństwo, nauki o bezpieczeństwie i ich popularyzacja (Na celowniku)

Polska w kosmosie

Kolejny raz pokazujemy i udowadniamy, że projekt Polska w kosmosie to nie są mrzonki a możemy mieć faktycznie realny, naukowy wkład w to, co człowiek w kosmosie robi. To zwiększa nasz potencjał i bezpieczeństwo.

• Układ odpornościowy przy mikrograwitacji na ISS zbadają naukowcy z WAT (Nauka w Polsce)

Natura

środowisko | przyroda | ekosystem

Czarne pszczoły wróciły

Matka Natura i Matka Ziemia nie poddają się człowiekowi. 20 lat temu czarną pszczołę czyli zadrzechnię fioletową, uznano w Polsce za gatunek wymarły a tu taka, pozytywna niespodzianka.

• Ten owad był uważany za wymarłego w Polsce. Spotkanie "czarnej pszczoły" to wielkie szczęście (RMF FM)

Nowy polski niesporczak

Nieznany dotąd, nowy gatunek “nieśmiertelnych” niesporczaków odkryli polscy naukowcy pod Poznaniem. Niesporczaki to niezwykłe ekstremofile, które potrafią wejść w stan pozornej śmierci… by przetrwać.

• Niesporczak jak Mandalorianin. Polscy naukowcy zidentyfikowali nowy gatunek ekstremofila (National Geographic)

Historia

cywilizacje | dzieje | zdarzenia

Kosmiczne piramidy?

I znowu mamy potwierdzenie, że znajomość historii i “grzebanie” w niej, może dać wiele interesujących wyników i wniosków, przy okazji obalających inne hipotezy a czasem i teorie spiskowe.

• To jednak nie byli kosmici. Piramidy powstały w dużo bardziej prozaiczny sposób (Focus)

Grafityzacja daje życie

Życie na Ziemii miało się pojawić prawie 4 miliardy lat temu ale nadal naukowcy nie wiedzą co doprowadziło do jego rozkwitu i różnorodności. Brytyjscy badacze przedstawili swoją teorię procesu grafityzacji.

• Grafityzacja – słowo, które może być kluczem do ogromnej tajemnicy (Focus)

Dziękujemy za Twoje zainteresowanie newsletterem nauka.news! Zostaw swój e-mail i bądź zawsze na bieżąco.

Kosmos

eksploracja | odkrycia | podróże

(Nie)aksjomaty

Pojawiają się kolejne opracowania podważające przyjęty model Wszechświata. Instrument DESI pozwolił cofnąć się o 2 miliardy lat i na zajrzenie w przeszłość do dziś. Niektóre aksjomaty przestaną nimi być?

• Model standardowy Wszechświata do korekty? (pulsar)

Patrzymy w przeszłość

Międzynarodowy zespół astronomów z Europejskiej Agencji Kosmicznej za pośrednictwem Teleskopu Webba, zaobserwował najstarsze połączenie galaktyk i czarnych dziur. Fuzja rozpoczęła się 3,25 miliarda lat temu…

• Teleskop Webba zarejestrował najodleglejsze połączenie czarnych dziur (Nauka w Polsce)

Technologia

rozwój | nauczanie maszynowe | AI | social media

Sztuczna inteligencja oszukuje

Oj, nie powinniśmy być zdziwieni. Skoro tworzymy sztuczną inteligencję na nasz wzór i podobieństwo (czy słusznie?), karmiąc ją własną wiedzą (hmm, czy aby napewno?) to naprawdę czego oczekiwaliśmy?

• Sztuczna inteligencja coraz lepiej oszukuje (PAP)

Kubity przesłane

Już nie tyle komputery kwantowe, co kwantowy Internet staje się portalem do nowego świata, do nowego jutra. Czy jest się z czego cieszyć? Zobaczymy, narazie jest problem z integralnością a nawet trwałością przesyłanych kubitów.

• Przesłali kubity zwykłym światłowodem na rekordową odległość. Internet kwantowy puka do bram (Chip)

Future Affairs

W wielojęzycznym projekcie Future Affairs rozmowa z Jarosławem Juszkiewiczem, polskim głosem Google Maps i rzecznikiem prasowym Planetarium Śląskiego. Jeśli nie chcecie niczego przegapić, subskrybujcie poniższy kanał:

• @ArturDubiel (YouTube)

Dziękujemy za czytanie nauka.news. Ten wpis jest publiczny więc możesz go udostępnić w mediach społecznościowych.

Share

Zostań z nami na stałe i subskrybuj newsletter nauka.news całkowicie za darmo!

Doceniasz projekt?

Polub, skomentuj, podaj dalej!

Coś Cię zaintrygowało, nie zgadzasz się z czymś, czegoś zabrakło? Polub wpis, zasugeruj materiał, pozostaw swój komentarz poniżej, udostępnij w mediach społecznościowych, daj szansę innym i namów do subskrypcji.

Subskrybuj i czytaj

Newsletter (popularno)naukowy nauka.news dostępny jest w aplikacji Substack oraz bezpośrednio na stronie www.nauka.news.